Od 1 stycznia 2024 roku wchodzą w życie przepisy umożliwiające osobom niepełnosprawnym otrzymywanie nowego świadczenia pieniężnego, które będzie wypłacane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Celem tego świadczenia jest wsparcie osób z niepełnosprawnościami. Jednakże, jak się okazuje, procedura ta nie jest taka prosta, jak mogłoby się wydawać, o czym dowiecie się czytając dalszą część artykułu.
Dla kogo jest to świadczenie wspierające?
Nowe świadczenie pieniężne będą mogli otrzymać ci, którzy spełnią następujące kryteria:
Są osobami pełnoletnimi. Mieszkają na terenie Polski. Posiadają decyzję o niepełnosprawności wydaną przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności (WZON).
W jakiej wysokości można otrzymać to świadczenie?
Wysokość nowego zasiłku wspierającego zależy od liczby punktów przyznanych przez komisję ds. orzekania o niepełnosprawności. Jest ono w granicach 40-200 % obecnej renty socjalnej (obecnie 1588,44 zł). Początkowo ZUS przewiduje świadczenia w kwotach od około 630 zł do 3500 zł, uzależnione od poziomu zapotrzebowania.
70-74 pkt – 40 % renty socjalnej (635 zł);
74-79 pkt – 60 % renty socjalnej (953 zł);
80-84 pkt – 80 % renty socjalnej (1270 zł);
85-89 pkt – 120 % renty socjalnej (1906 zł);
90-94 pkt – 180 % renty socjalnej (2859 zł);
95-100 pkt – 220 % renty socjalnej (3495 zł);
Termin składania wniosków będzie zależał również od liczby punktów przyznanych w decyzji WZON oraz od tego, czy opiekunowi osoby niepełnosprawnej przysługuje to świadczenie.
Kiedy więc można składać wnioski o zasiłek wspierający osoby niepełnosprawne?
Ustalony został harmonogram składania dokumentów, który przewiduje 3 terminy:
Dla osób, które uzyskały od 70 do 77 punktów, mogą składać wnioski o świadczenie od 2026 roku;
Dla osób, które uzyskały od 78 do 86 punktów, mogą składać wnioski o świadczenie od 2025 roku;
Dla osób, które uzyskały od 87 do 100 punktów, mogą składać wnioski o świadczenie od 2024 roku.
Jak widać, im więcej punktów, tym szybsza możliwość ubiegania się o zasiłek. Warto również wspomnieć, że osoby, które podczas komisji uzyskały ponad 70 punktów, będą mogły starać się już w 2024 roku o zasiłek, pod warunkiem że opiekunowi osoby niepełnosprawnej po 31 grudnia 2023 roku przysługują inne zasiłki, takie jak pielęgnacyjny, opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna wypłacany przez organ gminy.
Wnioski – jak ubiegać się o zasiłek wspierający?
Na początku należy zaznaczyć, że konieczne jest złożenie dwóch wniosków uprawniających do otrzymania świadczenia dla osób niepełnosprawnych.
Pierwszym krokiem jest złożenie wniosku do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności w celu ustalenia poziomu wsparcia potrzebnego danej osobie. Jednakże, aby ubiegać się o to zaświadczenie, konieczne jest posiadanie potwierdzenia niepełnosprawności:
Orzeczenie o niepełnosprawności i jej stopniu wydane przez odpowiednie zespoły;
Orzeczenie o niezdolności do pracy lub niezdolności do samodzielnej egzystencji wydane przez lekarzy ZUS;
Orzeczenie o inwalidztwie wydane przed wrześniem 1997 roku przez komisje lekarskie.
Decyzja będzie określała stopień wsparcia oraz okres wskazany w orzeczeniu o niepełnosprawności, ale nie dłuższy niż 7 lat.
Dwóch specjalistów będzie odpowiedzialnych za przyznanie punktów, np. pedagog, pracownik socjalny lub doradca zawodowy.
Drugim krokiem – jeśli otrzymaliśmy decyzję z WZON i nie odwołaliśmy się od niej – jest złożenie wniosku bezpośrednio do ZUS o wypłatę świadczenia.
Formy składania wniosków do ZUS są różne, w zależności od preferencji osoby składającej:
Poprzez bankowość elektroniczną; Poprzez portal Emp@tia; Poprzez platformę ZUS PUE.
Jeśli osoba nie posiada profilu ZUS PUE, a złożyła wniosek przez bank lub Emp@tię, ZUS automatycznie utworzy profil, korzystając z danych zawartych we wniosku.
Wniosek do ZUS może być również złożony przez pełnomocnika.
Składając wniosek do ZUS, nie trzeba dołączać decyzji z WZON, ponieważ zostanie ona przesłana za pomocą Elektronicznego Krajowego Systemu Monitoringu Orzeczeń o Niepełnosprawności (EKSMOoN), który jest prowadzony przez Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej.
